Rev. Dr. HS Luaia kan chan ta

       

Mizoram Baptist Kohhran Chanchin-a rahbi tam tak lo chhu tu leh BCM  Pastor la damte zinga upa bera kan neih thin, Rev. Dr. HS Luaia (104) chuan tukin zing dar 4:00 khan khawvel chhuahsanin a rawng a lo bawl thin,  a Lalpa hnenah a chawl ta. Vawiin dar 11:00 ah a chenna inah thlahna hunserh neih a nih hnu-ah chhun dar 01:00p.m-ah Mizoram Baptist Kohhran Biak In, Serkawn-ah vuina inkhawm neihpui a ni ang. Vui inkhawm hi Rev. Dr. Raltawnga, BCM President-in a kaihruai ang a,  Associate General Secretary Rev. C. Ngurhnema'n BCM aiawhin a chanchin a sawi ang. General Secretary Rev. H. Lianngai'an thlamuanna thuchah sawiin Rev. Dr. K. Thanzauva'n Sunna thu tawi a sawi bawk ang a, Rev. F. Sangvela'n Malsawm dil tawngtainain hun a khar ang.

 

............

Rev Dr. H. S. Luaia  Chanchin tawi

(Src: BCM Pastors' Bio-data)

 

Pu Khanpuithanga tupa, Rev.Dr.H.S.Luaia hi 5.11.1908-ah Tawipui khuaah a piang a ft 5’, 3”-a sâng a ni a, Hrahsêl Saza hnam a ni. An unau hi mipa 6 leh hmeichhe 1 an vaiin 7 an ni. Kum 1919 October thla-ah Lungrâng (Thiltlâng)-ah Pastor Haudâla kutah baptisma a chang a. Kum 1908-a Puma zai aih laia piang a nih avângin a hmingah Zaitâwna an sa a. Nimahsela a hming fiam Sawiluaia tiin an ko ta zâwk a ni. A pa chu Suakkûnga a ni a, Kûngtaia tiin an kova, a nu chu Chuaukili Râlte a ni. A nu nau chu Tirhkoh hmasa zînga mi Zaluaia a ni. Kum 1911-a mau a tam khân zan khat thil thuah an buh chu sazu-in a seh zawhsak vek avângin Thiltlâng-ah an pêm ta a. A naupan têt laiin a nuin Pathian thu awih tûrin a hming a dahsak a. A pain zû a in avângin a nu pawhin Pathian thu a awihsan thei lo. A tleirâwl thlengin a nu leh pa tân a tawngtai thîn a. An khuaah Pu Thangbawnga a lo kal a, a pa hi Pathian thu awih tûrin a sâwm a, ringtu chhûngkua an lo ni ve ta a ni.

 

Thingsai nula Laldingi (Chhakchhuak) nên 14.4.1930-ah Darzo khuaah an innei a, Rev.Chuautera’n a vawntîr a. Vanduaithlâk takin a nupui chuan 1948-ah a thihsan a. Dt.14.2.1949-ah Sêrkâwn-a zirtirtu C.Lalêngi Chhangtê nên an innei leh ta a, Rev. Chautera bawkin a vawntîr a. An fate zawng zawng chu mipa 5 leh hmeichhe 6 an vaiin 11 an ni.

 

Zirna lamah chuan kum 1920-ah primary a pass a, 1923-ah Upper Primary a pass leh a, 1925-ah Sêrkâwn-ah Middle English a pass leh a. High School a la awm loh avângin a zir zawm thei lova. Kum 1926-ah Khuanghlûm-ah Primary zirtîrtu hna contract teacher-in a thawk a, chutih lai chuan Rs 8 thla khatah a hlawh. Kum 1928-ah Dârzo-ah a insawn a chutah chuan thla khatah Rs 10 a hlawh a ni. Kum 1928-ah Darzo khuaa zirtîrtu a nih laiin harhna a chang a, kum 1929-ah a tlangvâl laiin Kohhran Upa-ah thlan a ni ta nghe nghe a. A nupui hmasa zâwk nên fa 2 an neihin Pathian thu zir tûra kohna a hria a. Pu Buanga (Rev.J.H.Lorrain) phalnain Mission châwmin Cherrapunjee Theological College-ah a kal a, kum 3 a zir a, Diploma course chu tha takin a zova. Kum 1938-ah khân kum khat tirhkohah a tang a. Kum 1939-ah Thiltlâng khuaah Minister-ah Rev. Challianan a nemnghet ta a. Nemngheh a nih hian thla khatah Rs 11 a hlawh ta a ni. Khuanghlum atangin Tuichangrâl chhak lam bial leh Mat lui leh Tuichâng inkâr tlâng dung Pastor bial hnih kawpin kum 7 Pastor hna a thawk ta a ni.

 

Indopui II-na a lo reh (1945) atang chuan BMS hotute chuan Mizorama an hnathawhna chu a ram mite kuta dah an rilruk a. An hna chhun zawm tûrin Church Secretary siam tulin an hria a. Kum 1946-a Haulawnga Assembly (chutih lai chuan Presbytary tih a ni) ah Church Secretary atân Rev.H.S.Luaia chu thlan a ni ta a. Eng chen emaw chu amahin Sêrkâwn-ah Rev.Challiana inah awmin Church Secretary hna chu a thawk phawt a. Kum 1948-ah chuan an chhûngin Sêrkâwn-ah an awm ta a ni.

 

Kum 1959-ah chuan Baptist Missionary Society chuan Sâp ramah kum khat awm se an ti a. Sâp rama a awm chhûng chuan anmahni zirna United Missionary Training College, Sely Oak Birmingham-ah an zirtîr ve a. Heta a zir hnu hian Sâp rama Kohhran hrang hrangah Pathian niah chuan Biak in pathum vêlah Mizoram Kohhran chanchin a report thîn. Mizorama a lo haw hnuin a hna ngai General Secretary hna chu a chhun zawm leh ta a. He hna hi kum 25 a thawk a ni.

 

Mission zirtîrtu a nih laia a awmna te, Pastor a nihna bial te leh Kohhrana hna hrang hrang a vawnte chu hetiang hi a ni.

 
1 Mission Schol zirtîrtu 1926-1927 Khuanghlûmah
2 Misson School zirtîrtu 1928-1936 Dârzo
3 Cherra Thelogy  College 1936-1938 Cherrapunjee (Pathian thu a zir)
4 Tirhkoh 1938- Khuanghlûmah
5 Pastor 1939-1946 Khuanghlûm
6 Church/General Secretary 1946-1971 Sêrkâwn
7 Z.B.M. Secretary 1971-1977 Sêrkâwn

Kum 60 a lo nihin a pension a lo hun ta a, a Service chu kum 2 pawh sei (extent) a ni a, chumi hnuin kum 10 lai rawih nawn a ni. Rawih nawn a nih chhûngin Lunglei Bazar bial te a enkawl a, Bible School-ah te a zirtîr a, Hospital Chaplain-ah te pawh a tang a ni. Kum 1984-ah pension-in a kal hlen ta a. Chumi hnu pawh chuan Bible lehlin lamah kum 10 lai hlawh pawh nei mumal lovin a thawk a ni.

Mizoram Pastorte zîngah Rev.H.S.Luaia hi dam rei ber a ni a, tunah hian Kum 104 a kal mek a ni. Pathian thu sawi (Sermon) hi nuam a ti a, thusawi pawh a thiam a, mittui nên thu a sawi thîn. A thusawi hi mipuiin ngaihnawm an ti thîn. Hotu ber a ni bawk a, hun rei tak chhûng chu Kohhran aiawha palaina kawng hrang hrangah chhehchhawl ber a ni thîn.

 

Kohhrana hotu ber a nih chhûng hian hun harsa leh thim tak tak sut tlang a ngai thîn a. Chûngte chu:-

 

1. Politics boruak nû : Mizoram mipuiin Politics kan la hmêl hriat lo va. Political party a lo din khân mipuiin Politics an rui a. Hmun tinah, Kohhran chhûngah pawh intaina a awm a. Pathian thu anga mipui rilru hneh chu har tak a ni.

 

2. Harhna thua buaina : Hlimsâng kan tih mai thin harhna Chhim lamah a lo lut a. Tih dân mak tak tak leh ze mak tak tak Kohhran hotuten an pawm thiam mai theih loh a lo awm a. Kohhran tam tak an buai a. A duh lotuten an hnâwl nasa a, a duhtuten an ruih chilh bawk a. Chutih laia Kohhran pum pui fûnkhâwm thei tûra thu lai sawi chu a harsa a ni.

 

3. Ram Buai 1966-1971 : Politics avângin ram a buai a, MNF leh Security Force te chu silaiin an inkâp a. Khaw tam tak sawikhâwm a ni a, Biak in tam tak leh khaw tam tak hâl a ni a. Hetih lai hian mipui an thlabâr a. Remna leh muanna a awm theih nâna bân phar chu har tak a ni.

 

4. Hnam Kohhran inlâk hran tumna : Lairam District chhûnga mite chuan keini hi hnam hrang deuh kan ni a, Mizoram Baptist Kohhran atangin kan chhuak tûr a ni a, a hranin kan awm tûr a ni an ti a. Assembly-in a remtih loh avângin a ruh zual chu Isua Krista Kohhran invuahin an chhuak phawt a. A hnu kum 3 emaw kum 4-ah emaw Lairam Baptist Kohhran invuahin hlâwm hran an chhuak leh a. Hetiang harsatna a lo chhuah tirh lai pawh hian Rev.H.S.Luaia hi General Secretary a ni.

 

5. Baptist leh Presbyterian Kohhran inhriat thiam lohna : Serh leh sâng intihsak thua an thuthlung anga intihsak loh thuah leh kawng dangah pawh an inhrethiam ta lova. Tûn hmaa ramri an lo siam thin pawh chu thiah a lo ni ta a.

 

Hetiang hun thim leh harsa tak takah hian hotu ber a nih avângin sûlsutu a ni thîn. A chângin miin an fak a, a chângin an sawisêl a an rêl bawk thin a. Pu Duhtura chuan Pastor Rêlbûra tiin a hming a phuah hial a ni. Eng pawh nise a hun lai hi chuan hotu ber chan chang tûrin amah anga tling an awm lo tih hriat tûr a ni.

 

Mizoram buai laiin Baptist Kohhran aiawhin Presbyterian Kohhran aiawh pahnih nên India Sorkâr leh M.N.F inkârah remna palai hna an thawk a. Hei hi chu a hahthlâk chauh ni lovin a hlauhawm êm êm a ni. Pathian vênhimna avâng chauhin an thi lova an dam khaw chhuak thei a ni.

 

Kohhran chhûng bâkah hian pawn lamah mawhphurhna a nei bawk a. Bible Society Lunglei Branch-ah hun reitak President-ah a tang a, chutiang bawkin Mizo Upa Pâwl-ah hun rei tak President a ni bawk a. Hemi bâkah hian Mizo Acadmy of Letters-ah te Chhim Bial chhantuah te chanpual pawimawh tak an pe bawk a. Hun eng emaw chhûng chu Central Sawrkârin Log Adalat Member-ah an ruat a, thubuai engemaw zât an rem a ni. A hun tâwp lamah hian kan Kohhran hotute duhsakna avângin Serampore College University-in Doctorate Degree an rawn pe a. A tân Bangalore-a kal a harsat avângin kan Kohhran Assembly Chairman-in ropui takin a hlân a. Ruai ropuitak nên a lawmna buatsaih a ni bawk. Hemi hnu hian India Sawrkârin Social Service avângin Padma Shri an rawn pe bawk a. Hetah pawh hian Delhi-ah President kut atanga lâk ngei tûr a ni chungin kan Doctorte fîmkhurna avângin midangin an rawn lâksak ta bawk a ni.

 

Tawngtai hi a ngai pawimawh êm êm a. Cherra-a a zir lai hian zîng dâr li-ah a thova, an hostel chhak tlâng phûlah lungpuibulah a han thingthi thîn a. Hetiang hian tûk tin a kal thîn a. Biak inah pawh zîng tawngtainaah a kal ziah thîn a. Tûnah erawh chuan kan Doctor ten an phal tâk loh avângin a huan mawngah tawngtaina hmun a siam ta a. Politics lamah pawh MLA atân an sâwm ngun hle nain a pawm thei lo a ni. A hnathawha hahthlâk a tih ber chu a pension hnuin Rs 400 chauh a hlawh laiin Bible lehlin thar endik tûrin Aizâwl-ah thla tin chawlhkâr hnih kum sâwm chuang an thawhtîr a. A mit vei lamin a chhiat phah a, a hriselnain a chhiat phah bawk. Nimahsela Pathianin Rev.Dr.CL.Rema BDO leh Pu Ch.Sâprâwnga hmangin hmun zau tâwk tak a nei a, chutah chuan a tu leh fate nên in hmun pangai neiin an awmho ta a. Lalpan dam reina hun a pe bawk a. Lungawi takin ama in ngeiah a huan chhûngah a awm ta a ni. “A duh chen chen a dam ka phal ang” (Sam 91:16 lehlin thar) kha changah a inngai a ni. A phu lohvin duhsakna thilpêk a dawng reng. Amah kâwm hlimtute chungah lâwmthu sawiin Lal Isua lokal hun nghâkhlel takin a thlîr a ni.

 

........................

 

CONDOLENCE MESSAGES  FROM OUR COLEAGUES

 

On behalf of the President and family of the Asia Pacific Baptist Federation, it is with with profound sorrow that we have received the news of the passing away of God's annointed servant  Rev. Dr. HS Luaia on this day, the day of the resurrection of our Lord Jesus Christ.  While we may grieve for his passing, we also rejoice that God's servant will be ushered into the presence of the Lord, on this wonderful day of the resurrection of Christ, which the Lord himself assured all who believe in him. John 11:25 - 26.

  We thank God for his life and leadership in the work of the kingdom of God and especially through the baptist Church of Mizoram, which has been a channel of blessing over the years to many in the Asia pacific region and around the world, through its leaders and also through the work of your missionaries.   It is our prayer that the Lord will sustain and confort his family and use his legacy of leadership to enrich the life of the church in Mizoram and beyond.   We shall await for a more detailed information about our dear departed leader for record and necessary dessimination to the larger family.   Sincerely yours, In Christ, our  Risen Lord  !   Rev. Bonny Resu General Secretary, APBF

.................................

 

Dear friends and colleagues in BCM,

I was so sorry to hear of the death of HS Luaia. I fear it is too late for my condolences to be passed on at the funeral ceremony but please pass them on to his family and to all those mourning his loss. Pu Luaia was a great friend and colleague of my father and has been for me a living link with him on all my visits to Serkawn.   Yours sincerely,  

 Rev.Zomawia.(David Minton)

United Kingdom

............................................

Pathian in a chhungte thlamuan in awmpui rawh se. Chhim Arsi lian chuan min her liam san ta maw!! Mangtha Pu Luai, Chatuan hmun nuamah i sap ram kal chanchin nilovin Lalpa min hmangaih zia leh kan tana Lal Isua inpek na ropui tak avang chauha Chatuan run nuam thleng ve thei kan nih thu te kan la sawi ho leh dawn nia aw.

 

Rosanglura Fanai,

Bangladesh

..........................................

  Pu Luaia, a rawng i bawlsak Lalpa hnena i kal ta hi ka ui che in ka va lawmpui si che em! Lalpa tana i thawhna leh BCM tana sul ilo sut tawhna zawng zawng te hi kan theihnghilh ngai lovang. I chhungte tan kan lo tawngtai e.   Th. Vanlalnghaka, Music Teacher. Town Baptist Church, Chandranagar. Arunachal Pradesh. ..................................  
"Mizoram Baptist Kohhran pa" tih hial tling Rev. Dr. H.S. Luaia'n min lo kalsan ta mai hi a hrilhhai thlakin, a uihawm hlein ka hria. Mizoram Baptist Kohhran hi Hotupa ber chanchangin kum 25 zet a lo hruai a, a hnuah Mission Dept. lam hotu pa niin kum 7 zet min hruai leh a. Hengtiang mi hi kan nei leh tawh pawhin ka ring lo. Pulpit-a mittui nena Pathian thu chah sawi thin a nihna te hlei hlei hi a ngaihsan awm a. Amahah hian mihring ze ropui tak pahnih - Leadership quality sang tak leh mitui nena rawngbawl thin nun zia chu hmuh turin a awm a. Heng thil pahnih hi mi pakhatah a awm kawp zen zen ngai lo. Pathian thil pek ropui tak BCM-in kan dawn a ni.
 
A kalsan a chhungte leh kohhran hote Lalpan thlamuan rawh se.
 
Rev. Rodinmawia Ralte
Serampore College.   .........................  
Kum 104 mi, Serampore College-in D.D. an lo hlan tawh Zachamhawl kan pu Luaia lehkhathawn hmuh tur a awm dawn ta lo ve, a va uiawm tak em! Amaherawhchu, mual liam hun a hria a, uiawm hle mah se. Easter Sunday zinga thawhlehna a taka a sinthuah tak avangin ‘Lalruala’ tih ve mai awm a ni e. A hmuna vui liamtu, mi ropui thlah liamtu zawng zawngte Chibai ka buk a che u. Lalpan a chhungte leh Kohhranho thlamuan zel rawh se.
 
Prof. Laltluangliana Khiangte 
Principal designate, Serampore College (Univ)
Professor & Dean,
School of Education & Humanities,
Mizoram University, Aizawl, Mizoram
Aizawl : April 8, 2012 Thawhleh Pathianni
Rev. H. Sawi luaia  D.D.
 
Remna Lal thia tho leh ngei chuan a thawhpui ta maw!
Eden sual khur thima kawng tluana amah zuitu ngei chu,
Vanram nuama thawhleh nun hlu sina fak zai sa tur leh
Hnehna hlado chhama van kawtthler thawm kual turin.
 
Sang sawm zinga a thlan chhuah chhim Arsi lian chu,
aw mawi chhiar sen loh zinga chawl kumkhua tura’n
In ropuia puanvar sin chhiarsen loh zingah nui hiauvin.
 
Lal hna a thawh thin Chung Van Pathian angchhungah,
Uai loten a vul zel dawn e Zachamhawl tlang sawi luaia,
A pawi lo ve lei nun chhira hrehawm tin i maus^m ta hi,
I belh Lalpan a hai lo i hnutchhiah b^wl hlu kha zawng
A puntir dawn dam lai leng zawng zingah i sul i hnu.
 
Damna dawi bur iangin thuro i chhiah tak zawngte kha,
Dar ang leng hringmi kawng dik sialtu ni zel rawh se.
....................................
              Tûkinah Rev.Dr. H.S.Luaia thih thu ka lo hria a. Min bârakhaih hle mai. Ani kha mi ropui a ni a. Baptist Kohhran tân chauh ni loin Mizoram kohhran z awng zawng tân min lo peih lohsan ta hi chànna nasa tak a ni.   A nunah khân entawn tùr tam tak a awm. Kum 2010 February thla bul lamah khán zîng dâr 6 vêlah amah tlawh tùrin Pu R.Laltâwnga, Lunglei Vênglai nên kan han pan a. Kan han kai tho chawp a. Hun eng emaw chen a insiam hnûah suit-a inthuam zaihin a lo chhuak a. Hlim takin kan inkàwm a ni. Mi invawng fel a nihna kha thangtharten a nuna kan entawn tùr pawimawh tak a ni. A sûlhnû min hnutchhiah atang hian Zoram Kristianten zir tùr tam tak kan neiin ka hria.   Kum 1991-93 chhungin Lungleiah Pro Pastor-in ka awm a. Rev. Luaia khán mitthi a vui hnem khawp mai. A vuina sermon atangin kei pawhin sermon ka chhar phah hial a ni. Tûnah chuan hmàna a vui liam tákte nèn khán hlim takin Lalpa hnênah an chàwl tláng dáwn ta a; a làwmpuiawm e.   A kalsan a chhûngte - a tu leh fate leh Mizoram Baptist Kohhran hnênah thiam lo takin tuarpuina ka rawn thawn a ni.          Revd Chuauthuama Ramhlun Vêngchhak Aizâwl : Mizoram ......................................      
𝐁𝐌𝐏 𝐃𝐚𝐲 𝐡𝐦𝐚𝐧 𝐚 𝐧𝐢.

𝐁𝐌𝐏 𝐃𝐚𝐲 𝐡𝐦𝐚𝐧 𝐚 𝐧𝐢.

Vawiin, May 4, 2026 (Thawhtanni) hi Baptist Mipa Pawl (BMP) din champha phak vawi 46-na a ni a, BMP awmna unit tinah Headquarters atanga thupui thlan sa “Rinna intihsiakna tha” (Timothea 6:12) tih hmangin hun hman a ni ang. MBMP hruaitute pawhin Unit hrang hrang-ah sawm an nih angin BMP Day hi an hmanpui. Unit thenkhat chuan BMP day pual hian khawtlang tana thiltha tih nan khawlai bawlhhlawh chhar leh vantlang zunin tihfai nan hun an hmang a ni. …

𝐓̣𝐊𝐏 𝐏𝐋𝐀𝐓𝐈𝐍𝐔𝐌 𝐉𝐔𝐁𝐈𝐋𝐋𝐄𝐄 𝐏𝐔𝐀𝐋𝐀 𝐆𝐑𝐎𝐔𝐏 𝐙𝐀𝐈 𝐈𝐍𝐓𝐈𝐇𝐒𝐈𝐀𝐊𝐍𝐀 𝐍𝐄𝐈𝐇 𝐀 𝐍𝐈

𝐓̣𝐊𝐏 𝐏𝐋𝐀𝐓𝐈𝐍𝐔𝐌 𝐉𝐔𝐁𝐈𝐋𝐋𝐄𝐄 𝐏𝐔𝐀𝐋𝐀 𝐆𝐑𝐎𝐔𝐏 𝐙𝐀𝐈 𝐈𝐍𝐓𝐈𝐇𝐒𝐈𝐀𝐊𝐍𝐀 𝐍𝐄𝐈𝐇 𝐀 𝐍𝐈

ṬKP Platinum Jubillee puala Group zai intihsiakna chu Headquarters Area a Unit hrang hrang 20 (sawmhnih) ten April Ni 29 & 30, 2026 zan khan BCM Hall, Serkawnah an nei. …

5th North East India Christian Council (NEICC) Executive Committee Meeting neih a ni.

5th North East India Christian Council (NEICC) Executive Committee Meeting neih a ni.

5th North East India Christian Council(NEICC) Executive Committee Meeting April 28, 2026 (Thawhlehni) khan NEICC Conference Hall, Shillong-ah NEICC Executive Committee neih niin, Thurel langsar zual then khat te: …